3D baskı rehberi · İpuçları

Doluluk oranı (infill) nedir? Hangi parçaya yüzde kaç?

TridiPortal · · 4 dk okuma

3D baskıda parçalar genellikle içi tamamen dolu basılmaz. Dışta sağlam bir kabuk, içte ise belirli bir oranda bir iç desen bulunur. Bu iç desenin ne kadar sık olduğunu belirten ayara doluluk oranı (İngilizcesiyle infill) denir. Doğru oran, parçanın hem dayanımını hem fiyatını belirler. Bu yazıda doluluk oranının ne olduğunu ve hangi parça için ne seçmen gerektiğini anlatıyoruz.

Doluluk oranı ne demek?

%0 doluluk, içi tamamen boş bir kabuk demektir; %100 ise içi tamamen dolu, masif bir parça. Aradaki değerlerde dilimleyici (slicer) yazılımı, parçanın içine ızgara, üçgen ya da petek gibi bir desen yerleştirir. %20 doluluk, iç hacmin kabaca beşte birinin malzemeyle dolu olduğu anlamına gelir.

Parçanın dayanımını yalnızca doluluk belirlemez. Dış kabuktaki duvar sayısı ve üst-alt katman kalınlığı çoğu zaman daha belirleyicidir. Bu yüzden "%100 doluluk en sağlamıdır" doğru olsa da her zaman en mantıklı seçim değildir.

Hangi parça için yüzde kaç?

  • Dekoratif parçalar, figürler, maketler (%10–15): Görünüş önemlidir, yük taşımazlar. Düşük doluluk malzemeden ve süreden tasarruf sağlar.
  • Günlük işlevsel parçalar (%20–30): Kutular, organizerler, tutucular, kapaklar. Dayanım ve maliyet arasında iyi bir dengedir.
  • Mekanik parçalar (%40–60): Vidalanan, sıkıştırılan ya da kuvvet alan braketler, dişliler, menteşeler.
  • Çok yüksek yük (%80–100): Küçük ama çok zorlanan parçalar. Burada duvar sayısını artırmak da en az doluluk kadar etkilidir.

Doluluk oranı fiyatı nasıl etkiler?

Doluluk arttıkça hem harcanan filament (gramaj) hem baskı süresi artar. Ancak ilişki doğrusal değildir: kabuk her durumda basıldığı için doluluğu iki katına çıkarmak fiyatı iki katına çıkarmaz. Küçük parçalarda kabuk ağırlığın çoğunu oluşturur ve doluluğun etkisi sınırlıdır; büyük ve hacimli parçalarda ise fark belirgindir.

Kendi modelinde farkı görmek için dosyanı fiyat hesaplama sayfasına yükle ve doluluk oranını değiştir; gramaj ve fiyat anında güncellenir. Hesabın mantığını 3D baskı maliyeti nasıl hesaplanır yazısında anlattık.

Duvar sayısı ve üst-alt katmanlar

Doluluk oranı parçanın içini, duvar sayısı ise dış kabuğunun kalınlığını belirler. 0,4 mm nozulla basılan bir parçada 2 duvar yaklaşık 0,8 mm, 4 duvar yaklaşık 1,6 mm kalınlığında bir kabuk demektir. Kuvvetin büyük kısmı dış yüzeyden taşındığı için duvar sayısını artırmak çoğu zaman en etkili sağlamlaştırma yöntemidir.

Üst ve alt katman sayısı da önemlidir: az katmanlı üst yüzeylerde, alttaki dolgu deseni dışarıdan belirebilir ya da yüzeyde küçük çukurlar oluşabilir. Vida girecek deliklerin çevresinde ise duvar sayısını artırmak, vidanın sıyırmasını önler.

Malzemeye göre doluluk

  • PLA: Sert olduğu için düşük dolulukta bile formunu iyi korur; dekoratif işlerde %10–15 yeterlidir.
  • PETG ve ABS: İşlevsel parçalarda genellikle %20–40 aralığında kullanılır.
  • TPU: Doluluk oranı esnekliği doğrudan belirler; düşük doluluk daha yumuşak, yüksek doluluk daha sert bir parça verir.

Hangi malzemeyi seçeceğinden emin değilsen PLA mı PETG mi ABS mi yazısına bak.

Doluluk desenleri

Dilimleyiciler farklı iç desenler sunar. Baskı yaptırırken deseni genellikle üreticiye bırakabilirsin, ama farkları bilmek faydalıdır:

  • Izgara ve çizgi: Hızlı ve ekonomiktir; dekoratif parçalarda yaygındır.
  • Üçgen ve kübik: Her yönde dengeli dayanım verir; işlevsel parçalar için iyidir.
  • Gyroid: Dalgalı, her yönde eşit dayanımlı bir desen. Esnek TPU parçalarda ve içinden sıvı geçmesi gereken parçalarda tercih edilir.
  • Petek (honeycomb): Sağlamdır ama basması daha uzun sürer.

Doluluk hakkında yaygın yanlışlar

  • "Yüksek doluluk her zaman daha iyi": Parça ağırlaşır, pahalanır ve uzun sürer; çoğu zaman dayanım kazancı duvar sayısını artırmaktan azdır.
  • "Düşük doluluk kalitesiz demektir": Dekoratif parçalarda düşük doluluk, profesyonel atölyelerin de tercih ettiği doğru ayardır.
  • "Doluluk görünüşü değiştirir": İç desen kabuğun altında kalır; dış görünüşü katman yüksekliği ve malzeme belirler.

Talepte doluluk oranını nasıl belirtirim?

Fiyat hesaplarken doluluk oranını kendin seçebilirsin; seçtiğin değer talebinle birlikte üreticiye gider. Emin değilsen parçanın ne işe yarayacağını yazman yeterli. Deneyimli bir üretici kullanım amacına göre doluluk ve duvar sayısını kendisi önerir.

Sipariş öncesi sorman gereken diğer ayarları (katman yüksekliği, baskı yönü, tolerans) 3D baskı yaptırırken dikkat edilecekler yazısında topladık.

Sık sorulanlar

%100 doluluk her zaman en iyisi mi?

Hayır. En sağlam sonucu verir ama en pahalı ve en yavaş seçenektir. Çoğu işlevsel parça için %20–40 doluluk ve fazladan bir iki duvar yeterlidir.

Fiyat hesaplamada doluluk oranını değiştirebilir miyim?

Evet. Model dosyanı yükledikten sonra doluluk oranını seçebilirsin; gramaj, süre ve fiyat aralığı anında yeniden hesaplanır. Seçtiğin değer talebinle birlikte üreticiye iletilir.

Doluluk oranı parçanın görünüşünü değiştirir mi?

Dışarıdan genellikle fark edilmez, çünkü iç desen kabuğun altında kalır. Çok düşük dolulukta üst yüzeyde hafif çökmeler görülebilir.

Vazo gibi içi boş parçalarda doluluk nasıl olur?

Vazo ve lamba gibi parçalar "vazo modu" ile tek duvarlı ve dolgusuz basılabilir. Bu yöntem hızlı ve ekonomiktir ama parçanın üstü açık olmalıdır.

Doluluk oranı baskı süresini ne kadar etkiler?

Büyük parçalarda belirgin şekilde etkiler, çünkü iç desen basmak zaman alır. Küçük parçalarda süreyi daha çok kabuk ve katman sayısı belirler.

Modelinin gerçek fiyatını gör

STL, OBJ ya da 3MF dosyanı yükle; gramaj, baskı süresi ve malzemeye göre fiyat aralığı saniyeler içinde çıksın. Ücretsiz, üyelik gerekmez.

Fiyatı hesapla

Şehrinde 3D baskı yaptır

İlgili yazılar

Tüm rehber yazıları →
Model yükle ve fiyat hesapla
Atölye: adına özel anahtarlık tasarla
Ürünlere göz at
Mağazaları gör
WhatsApp topluluğuna katıl (destek, öneri, 2. el)
Komut paleti · Ctrl K · ↑↓ ile gez, ↵ ile aç